Od 5 listopada 2026 roku zadośćuczynienie za mobbing wynosi co najmniej 28 836 zł, a od 1 stycznia 2027 roku 29 700 zł. Pracownik domaga się tych pieniędzy od pracodawcy, choćby gdy nękał go kolega z zespołu. Firma może potem żądać zwrotu od sprawcy.
Ile wynosi zadośćuczynienie za mobbing w 2026 i 2027 roku
Ustawa z 19 czerwca 2026 roku nie podaje kwoty w złotych. Wskazuje mnożnik. Zadośćuczynienie ma być nie niższe niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę, które w 2026 roku wynosi 4806 zł, więc próg to 28 836 zł.
Od 1 stycznia 2027 roku płaca minimalna wzrośnie do 4950 zł. Próg wyniesie wtedy 29 700 zł. Przepis określa tylko dolną granicę.
Znika warunek, który dotąd często zamykał drogę do pieniędzy. Zadośćuczynienia mógł dochodzić wyłącznie pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia. Od 5 listopada nie trzeba tego wykazywać.
Obok zadośćuczynienia ustawa wymienia odszkodowanie, które ma wyrównać rzeczywiste straty, takie jak koszty terapii czy leków. Tu minimalnej kwoty nie ma.
Od kogo pracownik może żądać pieniędzy
Roszczenie kieruje się do pracodawcy. Tak stanowi nowe brzmienie Kodeksu pracy, które za mobbing uznaje zachowania pracodawcy, przełożonego, osoby na równorzędnym stanowisku, podwładnego, innego pracownika oraz osób pracujących na innej podstawie niż stosunek pracy. Sprawcą może być też cała grupa.
Firma, która wypłaciła pieniądze, ma prawo żądać wyrównania szkody od osoby odpowiedzialnej za nękanie. Kwota zależy od stopnia winy tej osoby i samego pracodawcy. Nie zawsze będzie to więc całość.
Zwrot nie odbywa się automatycznie. Aleksandra Nowicka, odpowiadająca za kadry i płace w firmie BPiON, wyjaśnia, iż potrącenie z pensji sprawcy wymaga tytułu wykonawczego albo jego pisemnej zgody. W obu przypadkach obowiązują limity i kwoty wolne od potrąceń z Kodeksu pracy.
Kiedy zadośćuczynienie za mobbing jest wolne od podatku
Liczy się podstawa wypłaty. Według Nowickiej kwota zasądzona wyrokiem albo ustalona w ugodzie sądowej co do zasady korzysta ze zwolnienia z PIT.
Inaczej wygląda ugoda pozasądowa lub porozumienie zawarte w firmie. Ustawa o PIT wyłącza zwolnienie dla kwot wynikających z umów i ugód innych niż sądowe. Od podstawy wypłaty zależą też skutki w składkach ZUS.
Co z nękaniem, które zaczęło się przed 5 listopada
Nowe przepisy stosuje się również do uporczywego nękania, które rozpoczęło się przed wejściem ustawy w życie i trwało po tym dniu. Mówi o tym jej artykuł 3, a Państwowa Inspekcja Pracy powtarza to w omówieniu nowych przepisów. Nękania zakończonego przed 5 listopada ten artykuł nie wymienia.
Co zmienia się w sprawach przed sądem
Sprawy o mobbing będą należeć do sądów rejonowych bez względu na wartość przedmiotu sporu. Nowy przepis Kodeksu postępowania cywilnego zakazuje też oddalenia powództwa, jeżeli ustalone fakty wskazują na zasadność roszczenia z innego tytułu niż podany przez pracownika.
Kancelaria Clifford Chance podaje przykład takiej sytuacji. Pracownik pozywa o mobbing, a sąd nie widzi uporczywości, ale stwierdza naruszenie dóbr osobistych. Pieniądze mogą zostać zasądzone na tej drugiej podstawie.
Postępowania wszczęte i niezakończone przed 5 listopada toczą się według dotychczasowych przepisów tego kodeksu. Każdy przypadek sąd ocenia indywidualnie. Dowodami mogą być e-maile, korespondencja służbowa, notatki z datami oraz informacje o świadkach.
Przypomnijmy, iż zachowania incydentalne nie są mobbingiem, choćby jeżeli naruszają dobra osobiste pracownika. Nie jest nim także uzasadnione i wyrażone we adekwatnej formie rozliczanie z pracy ani jej krytyka. Szef przez cały czas może wymagać.
Pracodawcy zatrudniający co najmniej 10 pracowników mają czas do 5 maja 2027 roku na dostosowanie regulaminu pracy albo wydanie osobnego regulaminu.
Stan na 4 listopada 2026 roku.
źródło zdjęć: Canva
